سهام

سهام چیست و هر سهم با سهم دیگه چه تفاوتی دارد؟

لینک کوتاه

 

سهام چیه و هر سهم با سهم دیگه چه تفاوتی داره؟

وقتی حرف از سهام به میان میاد، اولین سوالی که ذهن مارو به خودش جلب میکنه اینه که اصلا سهم چیه؟ همه اونایی که میخوان وارد دنیای بورس بشن، باید اول از همه با اصطلاحات مهم این بازار اشنا بشن. یکی از مهمترین اصطلاحاتی که زیاد در بازار بورس با اون روبرو میشیم، خرید و فروش سهام هست. 

بزارید اول براتون توضیح بدم سهم چیه و چرا باید اونو در بازار بورس بخریم. همه شرکت ها، چه شرکت های که سهامی عام هستن و چه شرکت هایی که سهامی خاص هستن، سهم دارن. تصور کنید شرکت یه شکلات کاکائویی هستش که به قسمت های مساوی تقسیم شده. 

حالا شما به عنوان کسی که میخواد از این شکلات کاکائویی بخوره، باید یه قسمت از اون رو برداره درسته؟ این که اون شکلات کاکائویی تلخ باشه یا خوشمزه رو شما نمی دونی، فقط مایلی یه قسمت از اون رو برداری. وقتی سهم خودت رو از شکلات برداشتی، حالا دیگه اگه تلخ باشه نمی تونی برش گردونی سر جاش، اگرم خوشمزه باشه دیگه نمی تونی بیشترشو برداری. 

خرید سهام شرکت هم دقیقا همینه. تو یه قسمتی از سهم شرکتی رو میخری که از اون به بعد هم شریک سود اون هستی و هم شریک ضرر و زیانش. اما منظور از سهامی خاص و عام چیه؟ باید بگم سهم هایی که مالک های شخصی دارن و سهامی خاص می گن، و سهم هایی که مالکیتشون عمومی هست و هر کسی میتونه از سهامشون خرید کنه، سهامی عامند. 

خرید سهام بورس

سهام به چند دسته تقسیم میشه؟

خب الان فهمیدیم که جمع کلمه سهم، میشه سهام. اما این یعنی چی؟ اوراق بهاداری که توسط شرکت ها در بازار بورس به خریدار ها عرضه میشه، در اصل یک نوع سهامی هست که بسته به خاص یا عام بودن شرکت دسته بندی می شه. 

بیشتر شرکت هایی که شرایط خاصی دارن، میان و سهامشون رو داخل بورس تهران عرضه می کنن. و تمام اون ادمایی که کد بورسی دارن، میتونن وارد بازار بورس بشن و سهام این شرکت ها رو خریداری کنند. به همین راحتی. اما بزارید قبل از اون براتون بگم که این سهام هایی که می تونیم بخریم، چطوری دسته بندی میشن. 

سهام ها رو هم از نظر شکل، هم از نظر ماهیت آورده، هم از نظر حقوق دارنده می تونیم به دسته های مختلفی تقسیم کنیم. 

سرمایه گذاری با خرید سهام

سهام های با نام و بی نام چی هستن؟

اون دسته از سهام هایی که بی نام هستن در اصل به ورق هایی گفته میشه که اسم صاحب سهم در اون قید نشده باشه. مثلا تصور کن وارد بورس میشی و میخوای سهم یه شرکتی رو بخری. حالا به تو میگن میخوای سهامت با نام باشه یا بی نام؟ اونجا اگه ندونی این سهام ها چی هستن، میمونی و نمیتونی جواب بدی. 

ولی وقتی بدونی سهامی که در ورقه اسم هیچ کس قید نشده باشه رو سهام بی نام میگن، اونوقت میتونی راحت تصمیم بگیری که چه سهمی رو بخری. همیشه اینو یادتون باشه که سهام ها در اصل به کسانی تعلق دارن که برگه اوراق بهادار دستشونه. 

یه جورایی می تونیم بگیم اوراق بهادار طبق قانون تجارت، اسنادی به شمار میرن که در وجه حامل هستن. پس اگه بخواید این سند رو به یک نفر دیگه انتقال بدید، اصلا لازم نیست قرارداد ببندید یا تشریفات خاص و پیچیده ای رو طی کنید. ارزش سند سهم، فقط به کسی تعلق داره که اون ورقه سهام در دست اونه. 

اما بر خلاف این ورقه ها، یه نوع سند هایی هم هستن که به سهم های با نام شهرت دارن. روی این سهم ها اسم مالک سهم نوشته شده. تنها تفاوتی که با سهام های بی نام دارن، دقیقا همین مسئله است. این سهام ها هویت دارن و در دفتر سهام شرکت ثبت شدن. 

قانون برای انتقال این سهم های با نام شرایط خاصی گذاشته. نوشته که اگر کسی بخواد سهم با نام خودش رو به شخص دیگه ای منتقل کنه، باید حتما اونو در دفتر ثبت سهام شرکت به ثبت برسونه و حتما خود فرد، نماینده یا وکیل اون، باید این انتقال رو در دفتر ثبت شرکت امضا کنه. 

به طور کلی باید بگیم نقل و انتقال این نوع سهامها نیاز به عقد قرارداد داره. در حالی که سهام های بی نام در وجه حامل بودن و نیازی به عقد قرارداد برای انتقال اونها نبود. 

سهام عادی و ممتاز

سهام های عادی و ممتاز چی هستن؟

یه دسته دیگه از سهام هایی که بسته به حقوق دارنده دسته بندی میشن، سهام های عادی و ممتاز هستن. اونایی که سهم عادی یه شرکت رو میخرن، به اندازه سهامشون در سود و زیان شرکت سهیم هستن. از اونجایی که خرید و فروش این نو سهام ها از ریسک کمتری برخورداره، بیشتر سهام هایی که در بازار بورس ایران معامله میشه، از نوع سهام عادی هستن.

به این سهم ها، سرمایه سهمی هم میگن. چرا؟ چون هیچ کدوم از شرکت ها نمی تونن بیشتر از اون میزان سهمی که در اساسنامه شرکت قید شده، به فروش برسونن. اگر بخوان این کارو بکنن باید یه تشریفات قانونی خاصی رو طی کنن. 

اما سهام های ممتاز چی هستن؟ این سهام ها در اصل قسمتی از ویژگی های سهام های عادی و اوراق قرضه رو دارن. یعنی اگر شرکت به هر دلیل ورشکست بشه یا منحل بشه، اول کسایی سهمشون رو از دارایی های شرکت دریافت می کنن، که سهام ممتاز دارن. 

این سهام ها به هیچ عنوان در بازار بورس خرید و فروش نمیشه. پس نیازی نیست بیشتر از این در مورد اونها اطلاعات به دست بیارید. 

خرید و فروش سهام در بورس

سهام های نقدی و غیر نقدی چی هستن؟

یه نوع دیگه از سهام در بازار وجود داره، که به اسم سهام های نقدی و غیر نقدی شناخته میشن. سهمهای نقدی همونطور که از اسمشون معلومه ارزش اونارو باید نقدی پرداخت کرد. برخی وقت ها برای خرید این سهمها، میشه بخشی از مبلغ رو به صورت نقدی پرداخت کنیم و یه بخش دیگه اش رو هم تعهد کنیم که بعدا پرداخت می کنیم. 

اما سهام هایی که غیر نقدی هستن، به سهام هایی گفته میشه که قیمت اونا بر حسب آورده های غیر نقدی تامین میشه. برای خرید این سهام ها حتما باید ارزش سهم به وسیله کارشناس و ... تعیین بشه. 

حالا که با انواع این سهام ها آشنا شدیم، بزارید یکم براتون از روش های قیمت گذاری این سهامها حرف بزنم. شما برای این که در زمان خرید سهم یک شرکت ضرر نکنید، یا به قول معروف جای درستی پولتون رو سرمایه گذاری کنید، باید اول ارزش سهم شرکت مورد نظرتون رو اندازه گیری کنید. 

برای این کار باید حتما نسبت سهامی P/E رو بررسی کنید. که این نسبت خودش روش های مختلف و راهکارهای متفاوتی داره. اگه قیمت سهام یه شرکتی نسبت به درآمد اون بالا باشه، نمی تونه برای شما سود بالایی به بار بیاره. در حالی که اگه قیمت سهمی از درآمد اون پایین تر باشه، میتونه بهترین موقعیت برای خرید سهام به شمار بیاد. 

پس لازمه قبل از این که وارد بازار بورس بشید، اولاً در مورد انواع سهام هایی که می تونید در بورس خرید کنید اطلاعات به دست بیارید، دوماً باید بدونید چه سهامی رو بخرید که برای شما سود آور باشه. این کار می تونه ریسک خرید سهم شما رو کم کنه، و از طرف دیگه به شما اعتماد به نفس بیشتری بده که وارد بازار بورس بشید. 

نوشتن نظر جدید